Kiểm tra đột xuất sản phẩm thực phẩm đang lưu thông trên thị trường năm 2026: Trường hợp nào?

Kiểm tra đột xuất sản phẩm thực phẩm đang lưu thông trên thị trường là một trong những biện pháp quan trọng nhằm bảo đảm an toàn thực phẩm, bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng và duy trì trật tự trong hoạt động sản xuất, kinh doanh. Đồng thời, đây cũng là cách để kiểm soát chất lượng, nguồn gốc và điều kiện bảo quản thực phẩm. Trong bài viết sau, Tư vấn Long Phan cung cấp các quy định pháp luật về việc kiểm tra đột xuất sản phẩm thực phẩm đang lưu thông trên thị trường. 

Kiểm tra đột xuất thực phẩm trong quá trình lưu thông trên thị trường trong trường hợp nào?

Căn cứ theo quy định tại khoản 2 Điều 30 Nghị định 46/2026/NĐ-CP (có hiệu lực từ ngày 16/04/2026) thì việc kiểm tra đột xuất sản phẩm trong quá trình lưu thông trên thị trường được thực hiện thì có một trong các căn cứ sau:

• Theo yêu cầu quản lý hoặc đề nghị của cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền về sản phẩm thực phẩm;
• Khi phát hiện dấu hiệu vi phạm điều kiện đến hoạt động sản xuất, kinh doanh thực phẩm và các đợt kiểm tra cao điểm về an toàn thực phẩm;
• Khi xảy ra sự cố về an toàn thực phẩm;
• Thông tin phản ánh dưới mọi hình thức của tổ chức, cá nhân trong nước và ngoài nước về dấu hiệu vi phạm về an toàn thực phẩm;
• Thông tin, cảnh báo về sản phẩm lưu thông trên thị trường không phù hợp với các điều kiện quy định về an toàn thực phẩm;
• Kết quả khảo sát hoặc kiểm tra chất lượng sản phẩm thực phẩm lưu thông trên thị trường phát hiện sản phẩm thực phẩm có nhãn hàng hóa không đúng quy định hoặc có dấu hiệu chất lượng không phù hợp với tiêu chuẩn công bố áp dụng, quy chuẩn kỹ thuật tương ứng.

Hoạt động kiểm tra đột xuất do Cục An toàn thực phẩm và Tổng cục Quản lý thị trường chủ trì đặt doanh nghiệp trước rủi ro đình chỉ lưu hành hàng hóa trên toàn hệ thống phân phối. Tổ chức kinh doanh buộc phải thiết lập cơ chế đánh giá nội bộ và hoàn thiện hồ sơ truy xuất nguồn gốc nhằm loại trừ các chế tài hành chính.

>>> Xem thêm: Cần Làm Gì Khi Bị Kiểm Tra Vệ Sinh An Toàn Thực Phẩm?

Nội dung tối thiểu phải thực hiện khi kiểm tra đột xuất thực phẩm trong quá trình lưu thông trên thị trường là gì?

Căn cứ khoản 3 Điều 30 Nghị định 46/2026/NĐ-CP quy định nội dung tối thiểu phải thực hiện khi kiểm tra đột xuất thực phẩm trong quá trình lưu thông trên thị trường bao gồm:

• Kiểm tra sự phù hợp của sản phẩm so với quy chuẩn kỹ thuật, tiêu chuẩn công bố áp dụng, nhãn hàng hóa và tài liệu kèm theo;
• Kiểm tra truy xuất nguồn gốc sản phẩm theo quy định;
• Kiểm tra các nội dung khác liên quan đến chất lượng, an toàn sản phẩm;
• Trong quá trình kiểm tra, trường hợp sản phẩm có dấu hiệu không bảo đảm chất lượng, an toàn thì lấy mẫu theo quy định;
• Đối với sản phẩm thực phẩm kinh doanh trong hoạt động thương mại điện tử, ngoài kiểm tra theo quy định tại các điểm a, b, c và d khoản 3 Điều 30 Nghị định 46/2026/NĐ-CP, tiến hành so sánh tính thống nhất của các thông tin trên các trang thông tin điện tử được công bố theo quy định pháp luật về thương mại điện tử trên các nền tảng số thương mại điện tử với thực tế của sản phẩm được kiểm tra

Thao tác lấy mẫu hiện trường và trích xuất dữ liệu thương mại điện tử tuân thủ quy trình niêm phong pháp lý nghiêm ngặt. Việc chuẩn bị hệ thống chứng từ hải quan, hóa đơn và giấy chứng nhận y tế cấu thành cơ sở giải trình cốt lõi nhằm phòng tránh chế tài xử phạt và thu hồi sản phẩm.

Phương thức kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm

Căn cứ Điều 21 Nghị định 46/2026/NĐ-CP quy định phương thức kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm đối với thực phẩm, phụ gia thực phẩm, chất hỗ trợ chế biến thực phẩm, bao bì, dụng cụ tiếp xúc trực tiếp với thực phẩm nhập khẩu bao gồm:

1. Kiểm tra chặt: thực hiện kiểm tra hồ sơ, kiểm tra thực trạng hàng hóa và lấy mẫu kiểm nghiệm các nhóm chỉ tiêu chất lượng, an toàn thực phẩm theo hồ sơ công bố và các chỉ tiêu khác không đạt hoặc có cảnh báo theo quy định tại khoản 3 Điều 22 Nghị định 46/2026/NĐ-CP (nếu có).
2. Kiểm tra thông thường: thực hiện kiểm tra hồ sơ, kiểm tra thực trạng hàng hóa và lấy mẫu kiểm nghiệm chỉ tiêu chất lượng, an toàn thực phẩm lựa chọn từ các nhóm chỉ tiêu chất lượng, an toàn thực phẩm trong hồ sơ.

Căn cứ vào bản chất thành phần cấu tạo, lịch sử chất lượng của mặt hàng, quá trình vận chuyển, bảo quản của mặt hàng, lịch sử nhập khẩu của chủ hàng, xuất xứ của mặt hàng, hệ thống quản lý chất lượng đang áp dụng của mặt hàng, cơ quan kiểm tra nhà nước lựa chọn chỉ tiêu chất lượng, an toàn thực phẩm từ các nhóm chỉ tiêu chất lượng, an toàn thực phẩm trong hồ sơ.

3. Kiểm tra giảm: là việc thực hiện kiểm tra hồ sơ đối với mặt hàng nhập khẩu.

>>> Xem thêm: Điều Kiện Bảo Đảm An Toàn Thực Phẩm Trong Sản Xuất Thực Phẩm Bảo Vệ Sức Khỏe

Dịch vụ tư vấn thủ tục kiểm tra sản phẩm thực phẩm đang lưu thông trên thị trường tại Tư vấn Long Phan

Tư vấn Long Phan cung cấp giải pháp tư vấn chuyên nghiệp ứng phó với hoạt động kiểm tra đột xuất sản phẩm thực phẩm đang lưu thông trên thị trường. Đội ngũ chuyên gia thiết lập quy trình kiểm soát rủi ro tuân thủ cho toàn bộ chuỗi cung ứng tiêu dùng. Quý khách hàng tiếp nhận sự hỗ trợ trong suốt quá trình làm việc với đoàn thanh tra chuyên ngành.

Dịch vụ tư vấn của Tư vấn Long Phan liên quan đến kiểm tra đột xuất sản phẩm thực phẩm đang lưu thông trên thị trường bao gồm:

• Kiểm toán pháp lý toàn bộ hồ sơ tự công bố sản phẩm, giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố hợp quy.
• Xây dựng quy trình truy xuất nguồn gốc nội bộ, chuẩn hóa hệ thống tem nhãn, mã số mã vạch.
• Đại diện Quý khách hàng trực tiếp làm việc, giải trình với Tổng cục Quản lý thị trường, cơ quan Công an kinh tế và Thanh tra chuyên ngành.
• Soạn thảo văn bản kiến nghị, khiếu nại quyết định xử phạt vi phạm hành chính, quyết định thu hồi hàng hóa.

Thủ tục kiểm tra đột xuất sản phẩm thực phẩm đang lưu thông trên thị trường mang tính chất chế tài cao và tốc độ thi hành nhanh chóng. Giải pháp của chúng tôi hướng tới việc khôi phục hoạt động kinh doanh, giải tỏa hàng hóa bị niêm phong và bảo vệ bí mật thương mại cho Quý khách.

>>> Xem thêm: Thủ Tục Kiểm Tra Nhà Nước Về An Toàn Thực Phẩm Muối Nhập Khẩu

Một số câu hỏi thường gặp về trường hợp kiểm tra đột xuất sản phẩm thực phẩm đang lưu thông trên thị trường

Dưới đây là các câu hỏi liên quan đến các trường hợp kiểm tra đột xuất sản phẩm thực phẩm đang lưu thông trên thị trường:

Cơ quan nhà nước khởi động thủ tục giám sát không báo trước đối với mặt hàng tiêu dùng dựa trên yêu cầu của chủ thể nào? 

Việc khởi động thủ tục kiểm tra đột xuất được tiến hành dựa trên yêu cầu quản lý nhà nước hoặc văn bản đề nghị từ các cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền đối với sản phẩm thực phẩm. Cơ chế này nhằm đảm bảo tính kịp thời trong công tác giám sát sự tuân thủ pháp luật của các cơ sở sản xuất, kinh doanh khi có dấu hiệu rủi ro. Quý khách hàng cần lưu ý thiết lập hệ thống lưu trữ hồ sơ pháp lý đồng bộ để sẵn sàng xuất trình ngay khi có yêu cầu từ đoàn thanh tra chuyên ngành. 

Căn cứ pháp lý: Điểm a khoản 2 Điều 30 Nghị định 46/2026/NĐ-CP.

Trong tình huống nào cơ quan chức năng áp dụng biện pháp thu thập mẫu vật phẩm tại hiện trường? 

Biện pháp lấy mẫu kiểm nghiệm hiện trường được áp dụng ngay khi đoàn thanh tra phát hiện sản phẩm có dấu hiệu vật lý hoặc cảm quan không bảo đảm tiêu chuẩn chất lượng và an toàn sinh học. Thao tác thu thập mẫu tuân thủ nghiêm ngặt quy trình niêm phong vật chứng nhằm phục vụ công tác giám định độc lập tại các trung tâm phân tích đạt chuẩn. Kết quả kiểm định này sẽ cấu thành căn cứ pháp lý cốt lõi để cơ quan quản lý quyết định áp dụng các biện pháp xử lý vi phạm hành chính đối với cơ sở của Quý khách. 

Căn cứ pháp lý: Điểm d khoản 3 Điều 30 Nghị định 46/2026/NĐ-CP.

Cơ quan hải quan áp đặt phương thức kiểm tra chặt đối với lô hàng nhập khẩu khi nào? 

Cơ quan hải quan áp thực hiện kiểm tra chặt đối với mặt hàng nhập khẩu thuộc một trong các trường hợp sau đây:

• Không đạt yêu cầu nhập khẩu tại lần kiểm tra trước đó;
• Có kết luận chỉ tiêu chất lượng, an toàn thực phẩm không đạt từ các đoàn thanh tra, kiểm tra (nếu có);
• Có cảnh báo của Bộ Y tế, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Công Thương, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh hoặc của cơ quan có thẩm quyền tại nước ngoài hoặc của nhà sản xuất. 

Căn cứ pháp lý: Khoản 3 Điều 22 Nghị định 46/2026/NĐ-CP.

Chế độ kiểm tra thông thường áp dụng cho vật phẩm nhập khẩu bao gồm những nghiệp vụ hành chính nào? 

Kiểm tra thông thường bao gồm thực hiện kiểm tra hồ sơ, kiểm tra thực trạng hàng hóa và lấy mẫu kiểm nghiệm chỉ tiêu chất lượng, an toàn thực phẩm lựa chọn từ các nhóm chỉ tiêu chất lượng, an toàn thực phẩm trong hồ sơ. Quy trình này đòi hỏi hệ thống quản trị của Quý khách duy trì tính đồng nhất tuyệt đối giữa hàng hóa thực tế và các tài liệu kỹ thuật đã nộp. 

Căn cứ pháp lý: Khoản 2 Điều 21 Nghị định 46/2026/NĐ-CP.

Cơ chế kiểm tra giảm đối với vật phẩm nhập khẩu được cơ quan chức năng thực thi ra sao? 

Kiểm tra giảm là việc thực hiện kiểm tra hồ sơ đối với mặt hàng nhập khẩu. Áp dụng kiểm tra giảm đối với mặt hàng thuộc một trong các trường hợp sau đây:

• Đã được xác nhận đạt yêu cầu về an toàn thực phẩm bởi cơ quan, tổ chức có thẩm quyền của nước đã ký kết Điều ước quốc tế thừa nhận lẫn nhau trong hoạt động kiểm tra an toàn thực phẩm mà Việt Nam là thành viên; có kết quả kiểm tra của cơ quan có thẩm quyền nước xuất khẩu đối với lô hàng, mặt hàng phù hợp với quy định của pháp luật Việt Nam;
• Có Thông báo chuyển phương thức kiểm tra của mặt hàng từ kiểm tra thông thường sang kiểm tra giảm của cơ quan kiểm tra nhà nước; mặt hàng được áp dụng kiểm tra giảm tối đa trong thời gian 12 tháng kể từ khi cơ quan kiểm tra nhà nước có Thông báo chuyển phương thức kiểm tra của mặt hàng từ kiểm tra thông thường sang kiểm tra giảm (trừ trường hợp quy định tại điểm a khoản 1 Điều 22 Nghị định 46/2026/NĐ-CP).

Căn cứ pháp lý: Khoản 1 Điều 22 Nghị định 46/2026/NĐ-CP.

Kết luận

Doanh nghiệp buộc phải chuẩn bị sẵn sàng hệ thống hồ sơ nhằm đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật trong quá trình kiểm tra đột xuất sản phẩm thực phẩm đang lưu thông trên thị trường. Việc thực thi quy định bảo đảm tính liên tục của chuỗi cung ứng và loại trừ rủi ro đình chỉ hoạt động. Để nhận tư vấn pháp luật về phương thức kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm đối với thực phẩm nhập khẩu, Quý khách vui lòng liên hệ trực tiếp Tư vấn Long Phan qua Hotline 1900636389.