Hỗ trợ doanh nghiệp trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo: Quy định từ ngày 1/3/2026

Hỗ trợ doanh nghiệp trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo là nội dung trọng tâm khi các quy định mới chính thức có hiệu lực từ ngày 1/3/2026. Những quy định này tác động trực tiếp đến hoạt động nghiên cứu, phát triển, cung cấp và triển khai các hệ thống AI trên thị trường. Bài viết dưới đây của Tư vấn Long Phan sẽ cung cấp thông tin về các quy định mới này giúp doanh nghiệp chủ động thích ứng, hạn chế rủi ro và tối ưu hóa cơ hội phát triển.

Quy định về hỗ trợ doanh nghiệp trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo từ ngày 1/3/2026

Căn cứ theo Điều 25 Luật Trí tuệ nhân tạo 2025 (có hiệu lực từ ngày 1/3/2026) quy định về hỗ trợ doanh nghiệp trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo từ ngày 01/03/2026 như sau:

1. Doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, doanh nghiệp nhỏ và vừa được hỗ trợ chi phí đánh giá sự phù hợp quy định tại Luật này; được cung cấp miễn phí hồ sơ mẫu, công cụ tự đánh giá, đào tạo và tư vấn; được ưu tiên hỗ trợ từ Quỹ Phát triển trí tuệ nhân tạo quốc gia.
2. Doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, doanh nghiệp nhỏ và vừa, tổ chức khoa học và công nghệ và nhóm nghiên cứu có dự án đổi mới sáng tạo khả thi được hỗ trợ thông qua phiếu hỗ trợ để sử dụng hạ tầng tính toán, dữ liệu dùng chung, mô hình ngôn ngữ lớn tiếng Việt và tiếng dân tộc thiểu số, nền tảng huấn luyện, kiểm thử và dịch vụ tư vấn kỹ thuật phục vụ nghiên cứu, phát triển và triển khai ứng dụng trí tuệ nhân tạo.
3. Doanh nghiệp có năng lực nghiên cứu, phát triển và đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo được ưu tiên tham gia nhiệm vụ trong chương trình khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc gia, nhiệm vụ phát triển công nghệ cao được ưu tiên đầu tư phát triển, công nghệ chiến lược và sản phẩm, dịch vụ công nghệ số trọng điểm; được hỗ trợ phát triển công nghệ cốt lõi, mô hình nền tảng, phần cứng và công nghệ huấn luyện hiệu năng cao theo định hướng phát triển năng lực trí tuệ nhân tạo quốc gia.
4. Doanh nghiệp tham gia thử nghiệm trí tuệ nhân tạo theo cơ chế thử nghiệm có kiểm soát được hỗ trợ tư vấn kỹ thuật, đánh giá rủi ro, kiểm thử an toàn và kết nối với cơ sở thử nghiệm, kiểm định theo quy định của pháp luật.
5. Doanh nghiệp chia sẻ dữ liệu, mô hình, công cụ hoặc kết quả nghiên cứu phục vụ phát triển trí tuệ nhân tạo được hưởng ưu đãi hoặc hỗ trợ theo quy định của pháp luật, bảo đảm tuân thủ pháp luật về dữ liệu, bảo vệ dữ liệu cá nhân và sở hữu trí tuệ.
6. Nhà nước khuyến khích hợp tác giữa doanh nghiệp, viện nghiên cứu, trường đại học và trung tâm đổi mới sáng tạo nhằm phát triển công nghệ trí tuệ nhân tạo, thương mại hóa kết quả nghiên cứu và mở rộng năng lực đổi mới sáng tạo; khuyến khích doanh nghiệp đầu tư dài hạn vào nghiên cứu và phát triển trí tuệ nhân tạo.
7. Chính phủ quy định chi tiết cơ chế, chính sách, điều kiện và quy trình thực hiện hỗ trợ doanh nghiệp trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo.

Như vậy, từ ngày 01/3/2026, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo không chỉ dừng lại ở ưu đãi tài chính mà còn mở rộng sang hỗ trợ hạ tầng kỹ thuật, dữ liệu, cơ chế thử nghiệm và kết nối hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng để doanh nghiệp khởi nghiệp, doanh nghiệp nhỏ và vừa cũng như các tổ chức nghiên cứu tiếp cận nguồn lực quốc gia một cách bài bản và minh bạch. 

Tuy nhiên, để được hưởng các chính sách này, doanh nghiệp cần đáp ứng đầy đủ điều kiện theo quy định chi tiết của Chính phủ, đồng thời bảo đảm tuân thủ pháp luật về dữ liệu, an ninh mạng và sở hữu trí tuệ trong suốt quá trình nghiên cứu, phát triển và triển khai ứng dụng AI.

>>> Xem thêm: Những ưu đãi cho doanh nghiệp trong khu công nghệ số tập trung 

Chính sách của Nhà nước đối với hoạt động trí tuệ nhân tạo từ ngày 1/3/2026

Theo quy định tại Điều 5 Luật Trí tuệ nhân tạo 2025, chính sách của Nhà nước đối với hoạt động trí tuệ nhân tạo được quy định như sau:

1. Có chính sách phát triển trí tuệ nhân tạo để trở thành động lực quan trọng cho tăng trưởng, đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững đất nước.
2. Khuyến khích thử nghiệm công nghệ có kiểm soát; áp dụng biện pháp quản lý tương xứng với mức độ rủi ro và khuyến khích cơ chế tự nguyện tuân thủ.
3. Có chính sách bảo đảm quyền và tạo điều kiện tiếp cận, học tập và thụ hưởng lợi ích từ trí tuệ nhân tạo của tổ chức, cá nhân; khuyến khích phát triển và ứng dụng trí tuệ nhân tạo phục vụ an sinh xã hội, hỗ trợ người khuyết tật, người nghèo, người dân tộc thiểu số để thu hẹp khoảng cách số; bảo tồn, phát huy và giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc.
4. Ưu tiên đầu tư và huy động nguồn lực xã hội để phát triển hạ tầng dữ liệu, hạ tầng tính toán, trí tuệ nhân tạo an toàn, nguồn nhân lực chất lượng cao và các nền tảng trí tuệ nhân tạo dùng chung mang tính chiến lược quốc gia.
5. Ưu tiên ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong hoạt động quản lý, điều hành, cung cấp dịch vụ công, hỗ trợ ra quyết định của cơ quan nhà nước nhằm nâng cao hiệu quả, tính minh bạch, chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp; khuyến khích ứng dụng rộng rãi trong các ngành, lĩnh vực kinh tế – xã hội nhằm nâng cao năng suất, chất lượng dịch vụ và hiệu quả quản lý.
6. Khuyến khích các tổ chức, mạng lưới và sáng kiến xã hội thúc đẩy an toàn, đạo đức, tin cậy và xây dựng niềm tin xã hội trong phát triển trí tuệ nhân tạo.
7. Thúc đẩy ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong hoạt động của doanh nghiệp và các lĩnh vực kinh tế – xã hội trọng điểm; phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo; khuyến khích hợp tác công tư.
8. Chủ động hội nhập, hợp tác quốc tế; tham gia xây dựng và định hình chuẩn mực, khung quản trị toàn cầu; bảo đảm lợi ích và chủ quyền quốc gia trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo.

Nguyên tắc cơ bản trong hoạt động trí tuệ nhân tạo

Điều 4 Luật Trí tuệ nhân tạo 2025 quy định các nguyên tắc cơ bản trong hoạt động trí tuệ nhân tạo như sau:

1. Lấy con người làm trung tâm; bảo đảm quyền con người, quyền riêng tư, lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng và an ninh quốc gia; tuân thủ Hiến pháp và pháp luật.
2. Trí tuệ nhân tạo phục vụ con người, không thay thế thẩm quyền và trách nhiệm của con người. Bảo đảm duy trì sự kiểm soát và khả năng can thiệp của con người đối với mọi quyết định và hành vi của hệ thống trí tuệ nhân tạo; an toàn hệ thống, an ninh dữ liệu và bảo mật thông tin; khả năng kiểm tra và giám sát quá trình phát triển và vận hành hệ thống trí tuệ nhân tạo.
3. Bảo đảm công bằng, minh bạch, không thiên lệch, không phân biệt đối xử và không gây hại cho con người hoặc xã hội; tuân thủ chuẩn mực đạo đức và giá trị văn hóa Việt Nam; thực hiện trách nhiệm giải trình về các quyết định và hệ quả của hệ thống trí tuệ nhân tạo.
4. Thúc đẩy phát triển trí tuệ nhân tạo xanh, bao trùm và bền vững; khuyến khích phát triển và ứng dụng các công nghệ trí tuệ nhân tạo theo hướng sử dụng hiệu quả năng lượng, tiết kiệm tài nguyên và giảm tác động tiêu cực đến môi trường.

>>> Xem thêm: Thủ tục cấp giấy chứng nhận chuyển giao công nghệ khuyến khích chuyển giao 

Dịch vụ tư vấn về lĩnh vực trí tuệ nhân tạo cho doanh nghiệp tại Tư vấn Long Phan

Tư vấn Long Phan cung cấp dịch vụ tư vấn chuyên sâu nhằm hỗ trợ doanh nghiệp chủ động tuân thủ Luật Trí tuệ nhân tạo 2025 và các văn bản hướng dẫn có hiệu lực từ ngày 01/3/2026. Với nền tảng kinh nghiệm trong lĩnh vực pháp luật công nghệ, dữ liệu và sở hữu trí tuệ, chúng tôi xây dựng giải pháp đồng bộ, giúp doanh nghiệp kiểm soát rủi ro, tận dụng chính sách hỗ trợ của Nhà nước và bảo vệ tài sản trí tuệ trong quá trình nghiên cứu, phát triển và thương mại hóa sản phẩm AI. 

Dưới đây là những công việc cụ thể mà Quý khách hàng sẽ được hỗ trợ khi sử dụng dịch vụ tư vấn tại Tư vấn Long Phan:

• Rà soát, xây dựng và hoàn thiện hồ sơ đánh giá sự phù hợp của hệ thống AI theo quy định pháp luật.
• Phân tích mức độ rủi ro của hệ thống thuật toán, tư vấn cơ chế quản trị an toàn, kiểm soát dữ liệu và tuân thủ quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân.
• Hỗ trợ soạn thảo và hoàn thiện hồ sơ đề nghị hưởng chính sách ưu đãi, phiếu hỗ trợ hạ tầng tính toán, dữ liệu dùng chung và tham gia chương trình khoa học – công nghệ quốc gia.
• Thực hiện đăng ký bảo hộ quyền tác giả, quyền sở hữu công nghiệp đối với mô hình, phần mềm và giải pháp AI.

Các câu hỏi thường gặp về hỗ trợ doanh nghiệp trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo

Dưới đây là một số câu hỏi thường gặp về lĩnh vực trí tuệ nhân tạo của doanh nghiệp, mời quý vị tham khảo:

Doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo trong lĩnh vực AI được hưởng những ưu đãi tài chính nào?

Doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, doanh nghiệp nhỏ và vừa được hỗ trợ chi phí đánh giá sự phù hợp quy định tại Luật này; được cung cấp miễn phí hồ sơ mẫu, công cụ tự đánh giá, đào tạo và tư vấn; được ưu tiên hỗ trợ từ Quỹ Phát triển trí tuệ nhân tạo quốc gia.

Doanh nghiệp chia sẻ dữ liệu, mô hình, công cụ hoặc kết quả nghiên cứu phục vụ phát triển trí tuệ nhân tạo được hưởng ưu đãi hoặc hỗ trợ theo quy định của pháp luật, bảo đảm tuân thủ pháp luật về dữ liệu, bảo vệ dữ liệu cá nhân và sở hữu trí tuệ.

(Căn cứ pháp lý: Khoản 1 và Khoản 5 Điều 25 Luật Trí tuệ nhân tạo 2025.)

Phiếu hỗ trợ dành cho doanh nghiệp AI được dùng để chi trả cho các dịch vụ gì?

Doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, doanh nghiệp nhỏ và vừa, tổ chức khoa học và công nghệ và nhóm nghiên cứu có dự án đổi mới sáng tạo khả thi được hỗ trợ thông qua phiếu hỗ trợ để sử dụng hạ tầng tính toán, dữ liệu dùng chung, mô hình ngôn ngữ lớn tiếng Việt và tiếng dân tộc thiểu số, nền tảng huấn luyện, kiểm thử và dịch vụ tư vấn kỹ thuật phục vụ nghiên cứu, phát triển và triển khai ứng dụng trí tuệ nhân tạo.

(Căn cứ pháp lý: Khoản 2 Điều 25 Luật Trí tuệ nhân tạo 2025.)

Làm thế nào để doanh nghiệp được ưu tiên tham gia các chương trình khoa học và công nghệ quốc gia?

Doanh nghiệp cần chứng minh năng lực nghiên cứu, phát triển công nghệ cốt lõi hoặc sở hữu các sản phẩm, dịch vụ công nghệ số trọng điểm phù hợp với định hướng phát triển năng lực trí tuệ nhân tạo của quốc gia.

(Căn cứ pháp lý: Khoản 3 Điều 25 Luật Trí tuệ nhân tạo 2025.)

Nguyên tắc “lấy con người làm trung tâm” trong hoạt động AI được hiểu cụ thể như thế nào?

Đây là nguyên tắc bắt buộc yêu cầu mọi hệ thống AI phải bảo đảm quyền con người, quyền riêng tư và lợi ích quốc gia; công nghệ chỉ đóng vai trò hỗ trợ, không được thay thế hoàn toàn thẩm quyền và trách nhiệm giải trình của con người.

(Căn cứ pháp lý: Khoản 1 và Khoản 2 Điều 4 Luật Trí tuệ nhân tạo 2025.)

Nhà nước có chính sách gì để hỗ trợ doanh nghiệp kiểm thử độ an toàn của hệ thống AI?

Doanh nghiệp tham gia cơ chế thử nghiệm có kiểm soát sẽ nhận hỗ trợ về tư vấn kỹ thuật, đánh giá rủi ro định kỳ, kiểm thử an toàn hệ thống và kết nối trực tiếp với các cơ sở kiểm định chuyên ngành do Nhà nước chỉ định.

(Căn cứ pháp lý: Khoản 4 Điều 25 Luật Trí tuệ nhân tạo 2025.)

Việc chia sẻ dữ liệu nghiên cứu AI có bắt buộc doanh nghiệp phải tuân thủ quy định bảo mật nào không?

Hoạt động chia sẻ dữ liệu, mô hình hoặc công cụ AI hoặc kết quả nghiên cứu phục vụ phát triển trí tuệ nhân tạo được hưởng ưu đãi hoặc hỗ trợ theo quy định của pháp luật phải tuyệt đối tuân thủ pháp luật về bảo vệ dữ liệu cá nhân, an ninh mạng và các quy định hiện hành về sở hữu trí tuệ để bảo vệ quyền lợi của các bên liên quan.

(Căn cứ pháp lý: Khoản 5 Điều 25 Luật Trí tuệ nhân tạo 2025.)

Chính sách của Nhà nước đối với việc đào tạo nguồn nhân lực AI chất lượng cao là gì?

Chính phủ ưu tiên huy động nguồn lực xã hội và đầu tư ngân sách để phát triển nhân lực trình độ cao, đồng thời tạo điều kiện cho tổ chức, cá nhân tiếp cận, học tập và thụ hưởng các thành tựu mới nhất từ trí tuệ nhân tạo.

(Căn cứ pháp lý: Khoản 3 và Khoản 4 Điều 5 Luật Trí tuệ nhân tạo 2025.)

Kết luận

Hỗ trợ doanh nghiệp trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo là cam kết chiến lược của Chính phủ nhằm thúc đẩy kinh tế số. Việc tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc pháp lý bảo đảm sự phát triển bền vững cho mọi thực thể kinh doanh. Để nhận tư vấn chuyên sâu về lộ trình áp dụng Luật Trí tuệ nhân tạo 2025, Quý khách hãy liên hệ hotline 1900636389. Tư vấn Long Phan sẵn sàng đồng hành cùng Quý khách hàng.