Phân biệt quyền và nghĩa vụ của cổ đông phổ thông và ưu đãi

Quyền và nghĩa vụ của cổ đông là những quy định pháp lý xác định vị trí, vai trò và trách nhiệm của cổ đông trong hoạt động của doanh nghiệp. Cổ đông phổ thông và cổ đông ưu đãi có những điểm khác biệt cơ bản phụ thuộc vào loại cổ phần mà họ sở hữu và tỷ lệ cổ phần nắm giữ. Bài viết này sẽ phân biệt chi tiết về quyền và nghĩa vụ của hai loại cổ đông này, giúp Quý khách đưa ra quyết định đầu tư sáng suốt và phù hợp với mục tiêu tài chính của mình.

Quyền và nghĩa vụ của cổ đông

Cổ đông là gì?

Cổ đông là một thuật ngữ quan trọng trong lĩnh vực kinh doanh và tài chính, đặc biệt trong bối cảnh của các công ty cổ phần. Hiểu rõ về khái niệm cổ đông và vai trò của họ trong doanh nghiệp là cần thiết đối với bất kỳ ai tham gia vào môi trường kinh doanh này.

Căn cứ theo quy định tại khoản 3 Điều 4 Luật Doanh nghiệp 2020, cổ đông có thể hiểu là những cá nhân, tổ chức sở hữu ít nhất một cổ phần của một công ty cổ phần. Việc sở hữu cổ phần này chứng nhận quyền sở hữu của cổ đông đối với một phần tài sản của công ty. Cổ phần là đơn vị nhỏ nhất của vốn chủ sở hữu mà công ty phát hành để huy động vốn từ các nhà đầu tư.

Cổ đông có thể được phân loại dựa trên loại cổ phần họ sở hữu, bao gồm:

• Cổ đông phổ thông
• Cổ đông ưu đãi

Quyền và nghĩa vụ của cổ đông phổ thông

Cổ đông phổ thông đóng vai trò nền tảng trong cơ cấu sở hữu công ty cổ phần. Luật Doanh nghiệp 2020 có quy định chi tiết về quyền và nghĩa vụ của cổ đông này như sau:

Các quyền cơ bản của cổ đông phổ thông

Điều 115 Luật Doanh nghiệp 2020 quy định cụ thể các quyền của cổ đông phổ thông. Theo đó:

• Cổ đông có quyền tham dự, phát biểu trong cuộc họp Đại hội đồng cổ đông và biểu quyết trực tiếp hoặc thông qua người đại diện theo ủy quyền hoặc hình thức khác do Điều lệ công ty, pháp luật quy định, với nguyên tắc mỗi cổ phần phổ thông tương ứng một phiếu biểu quyết. Quyền biểu quyết này áp dụng cho mọi vấn đề tại Đại hội, bao gồm bầu thành viên Hội đồng quản trị, thông qua báo cáo tài chính và các quyết định quan trọng khác của công ty.
• Cổ đông phổ thông có quyền nhận cổ tức với mức theo quyết định của Đại hội đồng cổ đông. Quyền này phụ thuộc vào kết quả kinh doanh và chiến lược phát triển của công ty.
• Cổ đông được ưu tiên mua cổ phần mới chào bán tương ứng với tỷ lệ sở hữu cổ phần phổ thông trong công ty, trừ trường hợp Đại hội đồng cổ đông quyết định khác.
• Về quyền tiếp cận thông tin, cổ đông phổ thông được xem xét, tra cứu và trích lục thông tin về tên và địa chỉ liên lạc trong danh sách cổ đông có quyền biểu quyết.
• Họ có quyền xem xét, tra cứu, trích lục hoặc sao chụp Điều lệ công ty, biên bản họp Đại hội đồng cổ đông và nghị quyết Đại hội đồng cổ đông. Quyền này đảm bảo tính minh bạch trong quản trị công ty.

Nghĩa vụ của cổ đông phổ thông

Điều 119 Luật Doanh nghiệp 2020 quy định rõ nghĩa vụ của cổ đông phổ thông như sau:

• Nghĩa vụ cơ bản nhất là thanh toán đủ và đúng thời hạn số cổ phần cam kết mua.
• Không được rút vốn đã góp bằng cổ phần phổ thông ra khỏi công ty dưới mọi hình thức, trừ trường hợp được công ty hoặc người khác mua lại cổ phần. Trường hợp có cổ đông rút một phần hoặc toàn bộ vốn cổ phần đã góp trái với quy định tại khoản này thì cổ đông đó và người có lợi ích liên quan trong công ty phải cùng liên đới chịu trách nhiệm về các khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác của công ty trong phạm vi giá trị cổ phần đã bị rút và các thiệt hại xảy ra.
• Cổ đông phải tuân thủ Điều lệ và Quy chế quản lý nội bộ của công ty.
• Chấp hành nghị quyết, quyết định của Đại hội đồng cổ đông, Hội đồng quản trị.
• Họ có trách nhiệm bảo mật thông tin được công ty cung cấp theo quy định tại Điều lệ công ty và pháp luật. Nghĩa vụ này đặc biệt quan trọng đối với các thông tin nhạy cảm có thể ảnh hưởng đến giá cổ phiếu và hoạt động kinh doanh của công ty.
• Nghĩa vụ khác theo quy định của Luật này và Điều lệ công ty.

Ưu đãi biểu quyết

Quyền và nghĩa vụ của cổ đông ưu đãi

Các loại cổ đông ưu đãi

Điều 114 Luật Doanh nghiệp 2020 quy định 4 loại cổ phần ưu đãi bao gồm:

• Cổ phần ưu đãi biểu quyết;
• Cổ phần ưu đãi cổ tức;
• Cổ phần ưu đãi hoàn lại;
• Cổ phần ưu đãi khác theo quy định tại Điều lệ công ty và pháp luật về chứng khoán.

Cổ phần ưu đãi biểu quyết có số phiếu biểu quyết nhiều hơn so với cổ phần phổ thông. Tỷ lệ cụ thể do Điều lệ công ty quy định, chỉ có tổ chức được Chính phủ ủy quyền và cổ đông sáng lập được quyền nắm giữ cổ phần ưu đãi biểu quyết. Ưu đãi biểu quyết của cổ đông sáng lập có hiệu lực trong 03 năm kể từ ngày công ty được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.

Quyền biểu quyết và thời hạn ưu đãi biểu quyết đối với cổ phần ưu đãi biểu quyết do tổ chức được Chính phủ ủy quyền nắm giữ được quy định tại Điều lệ công ty. Sau thời hạn ưu đãi biểu quyết, cổ phần ưu đãi biểu quyết chuyển đổi thành cổ phần phổ thông.

Cổ phần ưu đãi cổ tức được trả cổ tức với mức cao hơn so với mức cổ tức của cổ phần phổ thông hoặc mức ổn định hằng năm. Mức cổ tức cụ thể do Đại hội đồng cổ đông quyết định và ghi nhận trong Điều lệ công ty. Loại cổ phần này thường hấp dẫn các nhà đầu tư tìm kiếm thu nhập ổn định.

Cổ phần ưu đãi hoàn lại được công ty hoàn lại vốn góp theo yêu cầu của người sở hữu hoặc theo các điều kiện được ghi tại cổ phiếu của cổ phần ưu đãi hoàn lại và Điều lệ công ty.

Quyền của cổ đông ưu đãi

Cổ đông sở hữu cổ phần ưu đãi biểu quyết có quyền biểu quyết về các vấn đề thuộc thẩm quyền của Đại hội đồng cổ đông với số phiếu biểu quyết theo quy định tại Điều lệ công ty. Tuy nhiên, họ không được chuyển nhượng cổ phần đó cho người khác, trừ trường hợp chuyển nhượng theo bản án, quyết định của Tòa án đã có hiệu lực pháp luật hoặc thừa kế.

Cổ đông sở hữu cổ phần ưu đãi cổ tức có quyền nhận cổ tức theo mức đã được xác định trong Điều lệ hoặc theo quyết định của Đại hội đồng cổ đông. Họ cũng được nhận lại một phần tài sản còn lại tương ứng với số cổ phần góp vốn vào công ty, sau khi công ty đã thanh toán hết các khoản nợ và cổ phần ưu đãi hoàn lại khi công ty giải thể hoặc phá sản.

Cổ đông sở hữu cổ phần ưu đãi hoàn lại có quyền yêu cầu công ty hoàn lại vốn góp theo điều kiện ghi trên cổ phiếu. Ngoài ra, cổ đông ưu đãi có các quyền khác như cổ đông phổ thông, trừ trường hợp Điều lệ công ty có quy định khác.

Cơ sở pháp lý: Điều 116, 117 và 118 Luật Doanh nghiệp 2020

Nghĩa vụ của cổ đông ưu đãi

Cổ đông ưu đãi có nghĩa vụ thanh toán đủ số cổ phần đã cam kết mua. Họ phải chịu trách nhiệm về các khoản nợ và nghĩa vụ tài sản khác của công ty trong phạm vi số vốn đã góp vào công ty.

Cổ đông ưu đãi có nghĩa vụ tuân thủ Điều lệ và Quy chế quản lý nội bộ của công ty. Họ phải chấp hành nghị quyết, quyết định của Đại hội đồng cổ đông, Hội đồng quản trị. Cổ đông ưu đãi có trách nhiệm bảo mật các thông tin được công ty cung cấp theo quy định tại Điều lệ công ty và pháp luật.

Nội dung quy định tại Điều 119 Luật Doanh nghiệp 2020.

Dịch vụ tư vấn liên quan đến cổ đông phổ thông và ưu đãi

Công ty Long Phan chuyên cung cấp dịch vụ tư vấn cho cổ đông và doanh nghiệp. Chúng tôi tư vấn chi tiết về quyền và nghĩa vụ của cổ đông phổ thông và ưu đãi theo Luật Doanh nghiệp 2020 và các văn bản pháp luật liên quan.

Dịch vụ tư vấn của chúng tôi bao gồm:

• Tư vấn thành lập công ty cổ phần;
• Xây dựng Điều lệ và Quy chế quản lý nội bộ, quy tắc bảo đảm quyền và nghĩa vụ của cổ đông
• Tư vấn về quyền và nghĩa vụ cụ thể của từng loại cổ đông;
• Hướng dẫn thủ tục tổ chức và tiến hành Đại hội đồng cổ đông;
• Tư vấn về phát hành cổ phần ưu đãi;
• Các vấn đề liên quan đến quản trị công ty.

Đội ngũ chuyên gia của Long Phan có kinh nghiệm sâu rộng trong lĩnh vực luật doanh nghiệp, tối ưu hóa quyền và nghĩa vụ của cổ đông. Chúng tôi cập nhật thường xuyên các quy định mới về quản trị công ty để đảm bảo tư vấn chính xác và hiệu quả cho khách hàng.

Dịch vụ tư vấn liên quan đến cổ đông

Luật Doanh nghiệp 2020 quy định rõ quyền và nghĩa vụ của cổ đông phổ thông và ưu đãi. Sự khác biệt về quyền biểu quyết, cổ tức và chuyển nhượng cổ phần tạo nên đặc thù riêng cho từng loại cổ đông. Hiểu rõ các quy định này giúp bảo vệ quyền lợi và thực hiện đúng trách nhiệm của cổ đông trong công ty cổ phần. Để được tư vấn chi tiết về quyền và nghĩa vụ của cổ đông, Quý khách hàng vui lòng liên hệ Long Phan qua số Hotline 0906735386 để được hỗ trợ chuyên sâu.